ngây người
Định nghĩa
- Tính từ:
- Trạng thái đứng sững lại, không cử động vì quá ngạc nhiên, sợ hãi, hoặc bị thu hút bởi điều gì đó: Diễn tả trạng thái tạm thời của một người khi đối mặt với một sự việc bất ngờ hoặc gây sốc đến mức họ không phản ứng được ngay.
- Trạng thái mê mẩn, say đắm đến mất đi ý thức xung quanh: Thường dùng để miêu tả khi ai đó bị cuốn hút hoàn toàn bởi vẻ đẹp, âm thanh hay một cảnh tượng nào đó.
Ví dụ sử dụng
- Tính từ:
- Nghe tin dữ, cô ấy đứng ngây người ra, không nói được lời nào. (Khi nghe tin buồn, cô ấy đứng sững người lại, không thể thốt nên lời.)
- Cậu bé ngây người nhìn màn trình diễn pháo hoa rực rỡ trên bầu trời. (Cậu bé đứng mê mẩn ngắm nhìn màn trình diễn pháo hoa rực rỡ trên bầu trời.)
- Tôi gần như ngây người trước vẻ đẹp của bức tranh ấy. (Tôi gần như bị choáng ngợp trước vẻ đẹp của bức tranh ấy.)
Các cách sử dụng nâng cao
"ngây người ra": Cụm từ nhấn mạnh trạng thái bị đơ người, mất đi phản xạ thông thường.
- Sự thật phũ phàng khiến anh ta ngây người ra cả phút. (Sự thật phũ phàng khiến anh ta đứng chết lặng cả phút.)
"đứng ngây người": Diễn tả hành động cụ thể đi kèm với trạng thái này.
- Thấy cảnh tượng lạ, mọi người đều dừng lại và đứng ngây người. (Thấy cảnh tượng lạ, mọi người đều dừng lại và đứng sững người ra.)
Biến thể và từ gần giống
Ngây ngô (tính từ): Chỉ sự khờ dại, ngơ ngác, thiếu hiểu biết (thường do trẻ con hoặc non nớt).
- Ánh mắt ngây ngô của đứa trẻ. (Ánh mắt ngơ ngác của đứa trẻ.)
Ngây thơ (tính từ): Chỉ sự trong sáng, hồn nhiên, chưa vương bụi trần.
- Tình yêu ngây thơ thời học trò. (Tình yêu trong sáng thời học trò.)
Ngẩn người (tính từ): Gần nghĩa với "ngây người", chỉ trạng thái ngẩn ra, đờ đẫn vì ngạc nhiên, bàng hoàng.
- Nghe tin, anh ta ngẩn người đi một lúc. (Nghe tin, anh ta đờ người ra một lúc.)
Từ đồng nghĩa
- Sững sờ: Bàng hoàng, kinh ngạc đến mức không tin vào mắt mình.
- Đờ người: Trạng thái mất hết sinh khí, phản ứng vì quá sốc hoặc mệt mỏi.
- Mê mẩn: Say đắm, bị thu hút hoàn toàn (thiên về cảm xúc tích cực).
Các cụm từ (phrasal verbs) liên quan
(Không có cụm động từ đặc thù nào riêng cho từ này vì đây là một tính từ.)
Thành ngữ liên quan
(Từ "ngây người" thường không xuất hiện trong các thành ngữ cố định. Nó chủ yếu được dùng như một cụm tính từ mô tả trực tiếp.)